اپیزود ششم: گفت و گو با بهمن حشمتی و محمد دیلمقانی

بهمن حشمتی و محمد دیلمقانی

مدیرعاملان سابق و فعلی شرکت مهندسان مشاور سانو

بهمن حشمتی، مهمان گران‌قدر این اپیزود، مسیر حرفه‌ای خود را با بیش از نیم قرن تعهد به مهندسی سازه و طراحی پروژه‌های کلان ملی طی کرده است. او متولد سال ۱۳۳۰ است و تحصیلات خود را تا مقطع فوق‌لیسانس مهندسی راه و ساختمان در دانشکده فنی دانشگاه تهران گذراند. بهمن حشمتی فعالیت حرفه‌ای خود را بلافاصله پس از فارغ‌التحصیلی در تیرماه ۱۳۵۳ و به دعوت استادش، مرحوم قالیبافیان، در شرکت سانو آغاز کرد. او با کار و تلاش مستمر، از سال ۵۳ تا ۶۰ به عنوان مهندس طراح، بیش از ۲۰ پروژه متنوع از جمله پل‌ها و کارخانجات را طراحی کرد و سپس از سال ۱۳۶۱ مدیریت پروژه‌های عظیمی همچون کتابخانه ملی ایران، تقاطع‌های بزرگراه رسالت و ده‌ها کارخانه سیمان در داخل و خارج از کشور را بر عهده گرفت. ایشان که به دلیل تمرکز بی‌وقفه بر روی پروژه‌ها تا ۳۷ سالگی تشکیل خانواده نداد، همواره وجدان کاری و رعایت دقیق خطوط قرمزِ آیین‌نامه‌ها را سرلوحه خود قرار داده است. او علاوه بر ۱۶ سال سابقه مدیرعاملی شرکت سانو و مدیرمسئولی فصلنامه آن، نقش پررنگی در تدوین استانداردهای ملی نظیر آیین‌نامه ۲۸۰۰ زلزله داشته و اکنون نماد اصالت و پایبندی به کیفیت در مهندسی مشاور ایران به شمار می‌رود. محمد دیلمقانی محمد دیلمقانی، دیگر مهمان ویژه این اپیزود، نماینده نسل جدید و پویای مدیریت در صنعت مهندسی است که وظیفه خطیر حفظ و توسعه یک میراث ۵۷ ساله را بر دوش دارد. او متولد مهرماه ۱۳۶۰ است و تحصیلات خود را در دو رشته مهندسی صنایع و عمران به پایان رسانده است. با توجه به حضور پدرش از سال ۱۳۵۵ در سانو، او با عِرق و علاقه‌ای عمیق، فعالیت حرفه‌ای خود را در اواخر سال ۱۳۸۳ و در دوران دانشجویی، با ورود به واحد نوپای برنامه‌ریزی و کنترل پروژه در این شرکت آغاز کرد. دیلمقانی با طی کردن پله‌های ترقی و شاگردی در کنار پیشکسوتان، پس از ۸ سال حضور مستمر در هیئت‌مدیره که ۶ سال آن با ریاست همراه بود، سرانجام در مسیر انتقال بین‌نسلیِ مدیریت، به مدیرعاملی سانو منصوب شد. او که در مسیر شغلی خود همواره با چالش‌های عمیق اقتصادی و بحران مناقصات روبه‌رو بوده است، با نگاهی واقع‌بینانه و شجاعانه، استراتژی شرکت را به سمت فضاهای جدید نظیر پروژه‌های طرح و ساخت (EPC) و پیمانکاری در حوزه پایدارسازی گود (تاپ‌داون) هدایت کرده است. محمد دیلمقانی با تأکید بر حفظ ستون فقرات فنی شرکت و سازگاری با شرایط روز، به چهره‌ای نوآور تبدیل شده که می‌کوشد با انعطاف‌پذیری و تکیه بر کیفیت، مسیر توسعه سانو را در این دوران سخت هموار سازد.

این اپیزود به بررسی ۵۷ سال تعالی مهندسی و سیر تحول حرفه‌ای در شرکت مهندسان مشاور «سانو» اختصاص دارد. در این گفتگو، میزبان دو نسل از مدیران این مجموعه اصیل هستیم: بهمن حشمتی با بیش از نیم قرن تجربه و مدیریت پروژه‌های عظیمی چون کتابخانه ملی، و محمد دیلمقانی، مدیرعامل جوان و تازه‌نفس شرکت. بخش مهمی از این اپیزود به چالش‌های عمیق صنف مهندسان مشاور متمرکز است؛ جایی که تأکید می‌شود جایگزینیِ انتخاب بر اساس کیفیت (QBS) با سیستم مناقصاتِ پایین‌ترین قیمت، نه تنها به ضرر مشاوران تمام شده، بلکه با افت کیفیت طراحی، هزینه‌های اجرایی سنگینی را به کارفرمایان تحمیل می‌کند. بهمن حشمتی با مرور خاطراتی از بزرگانی چون قالیبافیان، معتقد است کلید ماندگاری سانو در وجدان کاری، رعایت دقیق آیین‌نامه‌ها و عبور نکردن از خطوط قرمز فنی نهفته است.

مهمانان برنامه با اشاره به واقعیت‌های تلخ اقتصادی و عدم تناسب حق‌الزحمه‌ها با تورم، بیان می‌کنند که متأسفانه امروز درآمد یک مهندس باسال‌ها تحصیل، از مشاغل واسطه‌ای کمتر شده و این مسئله به بحران نیروی انسانی و مهاجرت متخصصان دامن زده است. با این حال، محمد دیلمقانی استراتژی هوشمندانه سانو برای عبور از این بن‌بست را تشریح می‌کند: ورود قدرتمند به حوزه طرح و ساخت (EPC) و پروژه‌های پیمانکاری نظیر پایدارسازی گود و روش‌های تاپ‌داون (Top-Down). ایشان همچنین اکیداً به مهندسان جوان توصیه می‌کنند که به جای اتکای صرف به نرم‌افزارهای کامپیوتری، کار در محیط‌های ریشه‌دار و تجربه‌محوری مانند سانو را غنیمت بشمارند تا مهندسی را در عمل و کارگاه‌ها بیاموزند.

در نهایت، آن‌ها با وجود تمام سختی‌ها و کاهش چشمگیر پروژه‌های عمرانی، بر حفظ اصالت ۵۷ ساله شرکت و عرق ملی تأکید می‌کنند. این گفتگو روایتی است از امید و انعطاف‌پذیری؛ اینکه چگونه می‌توان با پذیرش واقعیت‌های بازار، تغییر استراتژی و هم‌افزایی گروهی، ستون فقرات مهندسی کشور را حفظ کرد و مسیر توسعه را حتی در سخت‌ترین دوران اقتصادی روشن نگه داشت.